Pivot Tablo mı Power Query mi: Veri hazırlığında gerçek fark nedir

Excel'de veri işliyorsan muhtemelen her ikisini de görmüşsündür. Ama ikisi aslında tamamen farklı işleri yapıyor; bunu anlamayan çoğu kişi hatalı seçim yapıyor.

Pivot tablo, elinde olan verileri döndürüp, gruplayan, toplayan bir lensdir. Satırları sütuna alır, sütunları satıra alır, değerleri toplar. Hızlı özet raporlar için harikadır.

Ama kritik nokta: pivot tablo, verinin kendisini değiştirmez. Kaynaktaki veri kirli kalsa da pivot tablo üzerinde çalışır. Eğer kaynak veri "2024-01-15" ile "15/01/2024" karışık yazılıysa, pivot tablo bunu düzeltmez, sadece görmezden gelir ya da yanlış gruplar.

Power Query ise veriyi hazırlıyor. Sütun adlarını düzeltiyor, boş satırları siliyor, tarih formatlarını standardize ediyor, birden fazla kaynaktan veriyi birleştiriyor. Veriyi "şekli" düzeltilmiş halde pivot tablodan önceki aşamaya getiriyor.

Power Query kullandıktan sonra, temiz veri pivot tablodan çok daha doğru sonuç verir. Ve en önemlisi: Power Query işlemleri kayıt edilir. Yarın aynı işi tekrar yapman gerekirse, adımları tekrar uygulamak bir klik.

Doğru akış şu:

1. Power Query: Veriyi temizle, dönüştür, birleştir
2. Pivot Tablo: Temiz veriyi özetle, analiz et

Tersi yapıyorsan, yani kirli veri üzerinde pivot tablo kuruyorsan, sonuçların yanıltıcı olur. Mesela satış verinde müşteri adı "Ali KAYA" ve "Ali Kaya" varsa, pivot tablo bunları iki kişi sayar.

Power Query kullan:

• Veri farklı kaynaklardan geliyor (SQL, CSV, API)
• Sütun adları tutarsız
• Tarih/sayı formatları karışık
• Boş satırlar veya gereksiz sütunlar var
• İşlemi tekrar tekrar yapacaksın

Pivot Tablo kullan:

• Veri zaten temiz
• Hızlı bir özet rapor lazım
• Boyutlar ve ölçüler belirli

Üç aylık satış verisi aldın. Satıcı adları büyük-küçük karışık, tarihleri farklı formatlarda, bazı satırlar boş. Power Query'de 5 dakikada düzelt. Sonra pivot tablo kur, satıcı bazında toplam satış, ay bazında eğilim, hepsi doğru çıkar.

Power Query'yi atla, direkt pivot kur? Satıcı adları ayrı satırlar olur, rakamlar yanlış toplanır. Raporun güvenilirliği sıfır.

Power Query veri hazırlığıdır; pivot tablo analiz aracıdır. İkisini birbirinin yerine kullanmak, temiz bir veri seti ile kirli veri arasındaki farkı görmezden gelmektir. Eğer raporlarında hep "bu sayı yanlış gibi" diyorsan, sıkıntı pivot tabloda değildir, kaynakta ve hazırlıkta.